توریست مالزی
۸ دی ۱۴۰۴
توریست مالزی – دادگاه مالزی، داتوک سری نجیب رزاق، نخستوزیر پیشین این کشور، را در بزرگترین پرونده مرتبط با رسوایی چندمیلیارددلاری «وانامدیبی» به ۱۵ سال حبس دیگر به اتهام سوءاستفاده از قدرت و پولشویی محکوم کرد.
به گزارش نیواستریتس تایمز، صندوق توسعه مالزی موسوم به «وانمالیزیا دولوپمنت برهاد» یا «وانامدیبی» در سال ۲۰۰۹ با هدف توسعه اقتصادی و با مشارکت جو لو، سرمایهدار مالزیایی، تأسیس شد. نجیب رزاق که از سال ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۸ نخستوزیر بود، از بنیانگذاران این صندوق به شمار میرفت و تا سال ۲۰۱۶ ریاست هیئت مشورتی آن را بر عهده داشت.
این صندوق بین سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۳ میلیاردها دلار اوراق قرضه برای اجرای پروژههای سرمایهگذاری و مشارکتهای مشترک منتشر کرد. وزارت دادگستری آمریکا در جریان بزرگترین تحقیقات خود درباره فساد مالی اعلام کرد که ۴.۵ میلیارد دلار از منابع این صندوق به حسابهای برونمرزی و شرکتهای صوری، که بسیاری از آنها به جو لو مرتبط بودند، منتقل شده است. مقامهای مالزی نیز میگویند میلیاردها دلار دیگر همچنان بدون سرنوشت مشخص باقی مانده است.
بر اساس اسناد قضایی آمریکا، بخشی از این پولها برای خرید داراییهای لوکس و املاک گرانقیمت از جمله جت شخصی، ابرقایق، هتلها و جواهرات هزینه شد و حتی برای تأمین مالی فیلم هالیوودی «گرگ والاستریت» در سال ۲۰۱۳ مورد استفاده قرار گرفت. جو لو که متهم اصلی این پرونده است، در مالزی و آمریکا تحت پیگرد قرار دارد، اما متواری است و محل اقامت او همچنان نامعلوم باقی مانده است.
مقامهای مالزی میگویند نجیب رزاق بهطور غیرقانونی بیش از یک میلیارد دلار مرتبط با «وانامدیبی» دریافت کرده است. در دادخواستهای آمریکا آمده که حدود ۶۸۱ میلیون دلار از این مبالغ اندکی پیش از انتخابات سال ۲۰۱۳ به حساب فردی منتقل شد که بعدها به عنوان «مقام مالزیایی شماره یک» از او یاد شد. خشم عمومی ناشی از این رسوایی یکی از عوامل اصلی شکست نجیب رزاق در انتخابات ۲۰۱۸ بود.
نجیب در سال ۲۰۱۹ با چهار اتهام سوءاستفاده از قدرت و ۲۱ اتهام پولشویی در مالزی محاکمه شد. دادگاه او را مجرم شناخت و علاوه بر ۱۵ سال زندان، به پرداخت ۱۱.۳۹ میلیارد رینگیت جریمه محکوم کرد.
او پیشتر نیز در پروندهای دیگر مرتبط با «اسآرسی اینترنشنال»، از شرکتهای وابسته به «وانامدیبی»، به ۱۲ سال زندان و پرداخت ۲۱۰ میلیون رینگیت محکوم شده بود؛ حکمی که در نهایت در سال ۲۰۲۴ با عفو مشروط، به شش سال کاهش یافت. در برخی پروندههای دیگر، از جمله دستکاری گزارش حسابرسی «وانامدیبی»، دادگاه عالی مالزی نجیب رزاق را تبرئه کرده یا قرار منع تعقیب موقت صادر شده است.
تحقیقات درباره این رسوایی در دستکم شش کشور از جمله آمریکا، سنگاپور و سوئیس انجام شد و مؤسسات مالی و مقامهای ارشد متعددی را در سطح بینالمللی درگیر کرد. در سال ۲۰۲۰، بانک گلدمن ساکس با پرداخت ۳.۹ میلیارد دلار با آمریکا بر سر نقش خود در فروش اوراق قرضه «وانامدیبی» به توافق رسید. دولت مالزی اعلام کرده است که تا سپتامبر ۲۰۲۵ در مجموع ۳۱.۲ میلیارد رینگیت از منابع مرتبط با این پرونده بازیابی شده است.
به گزارش نیواستریتس تایمز، صندوق توسعه مالزی موسوم به «وانمالیزیا دولوپمنت برهاد» یا «وانامدیبی» در سال ۲۰۰۹ با هدف توسعه اقتصادی و با مشارکت جو لو، سرمایهدار مالزیایی، تأسیس شد. نجیب رزاق که از سال ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۸ نخستوزیر بود، از بنیانگذاران این صندوق به شمار میرفت و تا سال ۲۰۱۶ ریاست هیئت مشورتی آن را بر عهده داشت.
این صندوق بین سالهای ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۳ میلیاردها دلار اوراق قرضه برای اجرای پروژههای سرمایهگذاری و مشارکتهای مشترک منتشر کرد. وزارت دادگستری آمریکا در جریان بزرگترین تحقیقات خود درباره فساد مالی اعلام کرد که ۴.۵ میلیارد دلار از منابع این صندوق به حسابهای برونمرزی و شرکتهای صوری، که بسیاری از آنها به جو لو مرتبط بودند، منتقل شده است. مقامهای مالزی نیز میگویند میلیاردها دلار دیگر همچنان بدون سرنوشت مشخص باقی مانده است.
بر اساس اسناد قضایی آمریکا، بخشی از این پولها برای خرید داراییهای لوکس و املاک گرانقیمت از جمله جت شخصی، ابرقایق، هتلها و جواهرات هزینه شد و حتی برای تأمین مالی فیلم هالیوودی «گرگ والاستریت» در سال ۲۰۱۳ مورد استفاده قرار گرفت. جو لو که متهم اصلی این پرونده است، در مالزی و آمریکا تحت پیگرد قرار دارد، اما متواری است و محل اقامت او همچنان نامعلوم باقی مانده است.
مقامهای مالزی میگویند نجیب رزاق بهطور غیرقانونی بیش از یک میلیارد دلار مرتبط با «وانامدیبی» دریافت کرده است. در دادخواستهای آمریکا آمده که حدود ۶۸۱ میلیون دلار از این مبالغ اندکی پیش از انتخابات سال ۲۰۱۳ به حساب فردی منتقل شد که بعدها به عنوان «مقام مالزیایی شماره یک» از او یاد شد. خشم عمومی ناشی از این رسوایی یکی از عوامل اصلی شکست نجیب رزاق در انتخابات ۲۰۱۸ بود.
نجیب در سال ۲۰۱۹ با چهار اتهام سوءاستفاده از قدرت و ۲۱ اتهام پولشویی در مالزی محاکمه شد. دادگاه او را مجرم شناخت و علاوه بر ۱۵ سال زندان، به پرداخت ۱۱.۳۹ میلیارد رینگیت جریمه محکوم کرد.
او پیشتر نیز در پروندهای دیگر مرتبط با «اسآرسی اینترنشنال»، از شرکتهای وابسته به «وانامدیبی»، به ۱۲ سال زندان و پرداخت ۲۱۰ میلیون رینگیت محکوم شده بود؛ حکمی که در نهایت در سال ۲۰۲۴ با عفو مشروط، به شش سال کاهش یافت. در برخی پروندههای دیگر، از جمله دستکاری گزارش حسابرسی «وانامدیبی»، دادگاه عالی مالزی نجیب رزاق را تبرئه کرده یا قرار منع تعقیب موقت صادر شده است.
تحقیقات درباره این رسوایی در دستکم شش کشور از جمله آمریکا، سنگاپور و سوئیس انجام شد و مؤسسات مالی و مقامهای ارشد متعددی را در سطح بینالمللی درگیر کرد. در سال ۲۰۲۰، بانک گلدمن ساکس با پرداخت ۳.۹ میلیارد دلار با آمریکا بر سر نقش خود در فروش اوراق قرضه «وانامدیبی» به توافق رسید. دولت مالزی اعلام کرده است که تا سپتامبر ۲۰۲۵ در مجموع ۳۱.۲ میلیارد رینگیت از منابع مرتبط با این پرونده بازیابی شده است.
