توریست مالزی
۳ مهر ۱۳۹۴
به گزارش توریست مالزی و به نقل از سایت MM2H ، چاپ کَلاقهای یا باتیک یکی از روشهای چاپ بر روی پارچه است که در کشورهایی مانند اندونزی، تایلند، سریلانکا، مالزی، هند و ایران از قدیم کاربرد داشتهاند.
این روش در ایران بیشتر در تبریز و اسکو رواج دارد و کَلاقهای نامیده میشود. واژه باتیک ریشه اندونزیایی دارد.
در چاپ کلاقهای، کلیه طرحها و رنگها را با استفاده از واکسو عملیات رنگرزی بر روی پارچه منتقل میکنند. برای این کار بیشتر از پارچه ابریشم استفاده میشود. تاروپود پارچه از واکس پوشیده میشود و هر دو روی پارچه یکسان نقش میشود.
رنگهای به کار رفته برای چاپ بیشتر از دسته رنگهای گیاهی مانند روناس، اسپرک، پوست انار و زردچوبه است.
یکی از ویژگیهای چاپ کلاقهای ایجاد رگههای رنگی است که در اثر شکستن واکس و نفوذ رنگ از میان این شکستها به پارچه در حین عملیات رنگرزی برروی پارچه پدید میآید.
ابزار کار چاپ باتیک «تیان» نام دارد که وسیلهای فلزی شبیه به قیف نازک است. همچنین قلممو، مهر و کارگاه چوبی (برای مهار کردن پارچه) نیز استفاده میشود. روشهای چاپ باتیک عبارتند از چاپ مستقیم، چاپ برداشت، چاپ با شابلون، نقاشی باتیک روی پارچه ابریشمی، تار عنکبوتی، قلممویی، بدون رنگرزی و باندا (پیچشی). استاد حسین گنجینه از استادان معروف این سبک در ایران است.
در مالزی، این چاپ بهوسیله واکس باتیک که مایعی داغ از ترکیب موم و پارافین است با ابزاری فلزی به نامcanting بر روی پارچهای که از پیش برای این کار آماده شده نقش میبندد. بعد از آن هنرمند داخل نقوش را با قلممو رنگآمیزی میکند.
واکس یا همان مایع مقاوم، از پخش شدن رنگ به قسمتهای دیگر پارچه جلوگیری میکند و این قسمتها رنگ را در خود جذب نمیکند. این واکس در انتهای کار با جوشاندن پارچه در آب جوش و سودا از روی پارچه شسته میشود و بدین ترتیب نقش باتیک شکل میگیرد.
هنر باتیک حدود ۲۰۰۰ سال قدمت دارد و اینطور که پیداست از آسیا به دیگر نقاط جهان سفر کرده است.
نقاشیهای بهجا مانده در غارهای آجونتا در هند نشان میدهد که پوشش مردمان آن زمان از باتیک بوده است. همچنین در جاوا و بالی نقوش باقیمانده روی دیوار معابد حاکی از آن است که مردم این سرزمین نیز لباسهایی از باتیک بر تن میکردهاند.
با این وجود این احتمال وجود دارد که هنر باتیک از چین به مجمعالجزایر اندونزی و مالزی و دیگر کشورها رفته باشد. اگر به نقوش قدیمیتر باتیک توجه کنیم تاثیر سبک نقاشی چینی را بهوضوح در آن میبینیم.
وجود برگها و درختان و تپه ماهورهای سبز و کوهها که از ویژگیهای بارز نقاشی چینی است از یک طرف و تجارت پارچه ابریشم از چین به این کشورها از طرف دیگر این احتمال که باتیک از چین به کشورهای دیگر رفته است را قویتر میکند. این هنر بعدها از طریق جاده ابریشم و کاروانهای تجاری به ایران هم آمد و در آذربایجان رایج شد. ایرانیان آن را به نام چاپ کلاقهای میشناسند.
امروزه چاپ باتیک با روشهای مختلفی مثل چاپ مستقیم، چاپ با شابلون و چاپ با قالبهای چوبی و فلزی انجام میشود.
در مالزی نقوش باتیک معمولن شامل طرحهای هندسی، نقش گلها و درختان و طرح پروانهای است و از پارچههای مختلفی مثل کتان، لینن، پارچههای نازک و ابریشم مصنوعی استفاده میشود؛ در حالیکه در قدیم فقط از پارچه ابریشم برای این کار استفاده میشد.
باتیک در مالزی معمولن در اندازههای ۴ متر برای لباس خانمها و ۲ متر برای لباس آقایان در نظر گرفته میشود. مردم این کشور باتیک را به عنوان لباس رسمی در مهمانیها و مراسم مذهبی میپوشند و آن را بهعنوان یکی از مهمترین صنایع دستی این کشور معرفی میکنند. باتیک در دکوراسیون داخلی خانه و به عنوان رومیزی و تابلو نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
این روش در ایران بیشتر در تبریز و اسکو رواج دارد و کَلاقهای نامیده میشود. واژه باتیک ریشه اندونزیایی دارد.
در چاپ کلاقهای، کلیه طرحها و رنگها را با استفاده از واکسو عملیات رنگرزی بر روی پارچه منتقل میکنند. برای این کار بیشتر از پارچه ابریشم استفاده میشود. تاروپود پارچه از واکس پوشیده میشود و هر دو روی پارچه یکسان نقش میشود.
رنگهای به کار رفته برای چاپ بیشتر از دسته رنگهای گیاهی مانند روناس، اسپرک، پوست انار و زردچوبه است.
یکی از ویژگیهای چاپ کلاقهای ایجاد رگههای رنگی است که در اثر شکستن واکس و نفوذ رنگ از میان این شکستها به پارچه در حین عملیات رنگرزی برروی پارچه پدید میآید.
ابزار کار چاپ باتیک «تیان» نام دارد که وسیلهای فلزی شبیه به قیف نازک است. همچنین قلممو، مهر و کارگاه چوبی (برای مهار کردن پارچه) نیز استفاده میشود. روشهای چاپ باتیک عبارتند از چاپ مستقیم، چاپ برداشت، چاپ با شابلون، نقاشی باتیک روی پارچه ابریشمی، تار عنکبوتی، قلممویی، بدون رنگرزی و باندا (پیچشی). استاد حسین گنجینه از استادان معروف این سبک در ایران است.
در مالزی، این چاپ بهوسیله واکس باتیک که مایعی داغ از ترکیب موم و پارافین است با ابزاری فلزی به نامcanting بر روی پارچهای که از پیش برای این کار آماده شده نقش میبندد. بعد از آن هنرمند داخل نقوش را با قلممو رنگآمیزی میکند.
واکس یا همان مایع مقاوم، از پخش شدن رنگ به قسمتهای دیگر پارچه جلوگیری میکند و این قسمتها رنگ را در خود جذب نمیکند. این واکس در انتهای کار با جوشاندن پارچه در آب جوش و سودا از روی پارچه شسته میشود و بدین ترتیب نقش باتیک شکل میگیرد.
هنر باتیک حدود ۲۰۰۰ سال قدمت دارد و اینطور که پیداست از آسیا به دیگر نقاط جهان سفر کرده است.
نقاشیهای بهجا مانده در غارهای آجونتا در هند نشان میدهد که پوشش مردمان آن زمان از باتیک بوده است. همچنین در جاوا و بالی نقوش باقیمانده روی دیوار معابد حاکی از آن است که مردم این سرزمین نیز لباسهایی از باتیک بر تن میکردهاند.
با این وجود این احتمال وجود دارد که هنر باتیک از چین به مجمعالجزایر اندونزی و مالزی و دیگر کشورها رفته باشد. اگر به نقوش قدیمیتر باتیک توجه کنیم تاثیر سبک نقاشی چینی را بهوضوح در آن میبینیم.
وجود برگها و درختان و تپه ماهورهای سبز و کوهها که از ویژگیهای بارز نقاشی چینی است از یک طرف و تجارت پارچه ابریشم از چین به این کشورها از طرف دیگر این احتمال که باتیک از چین به کشورهای دیگر رفته است را قویتر میکند. این هنر بعدها از طریق جاده ابریشم و کاروانهای تجاری به ایران هم آمد و در آذربایجان رایج شد. ایرانیان آن را به نام چاپ کلاقهای میشناسند.
امروزه چاپ باتیک با روشهای مختلفی مثل چاپ مستقیم، چاپ با شابلون و چاپ با قالبهای چوبی و فلزی انجام میشود.
در مالزی نقوش باتیک معمولن شامل طرحهای هندسی، نقش گلها و درختان و طرح پروانهای است و از پارچههای مختلفی مثل کتان، لینن، پارچههای نازک و ابریشم مصنوعی استفاده میشود؛ در حالیکه در قدیم فقط از پارچه ابریشم برای این کار استفاده میشد.
باتیک در مالزی معمولن در اندازههای ۴ متر برای لباس خانمها و ۲ متر برای لباس آقایان در نظر گرفته میشود. مردم این کشور باتیک را به عنوان لباس رسمی در مهمانیها و مراسم مذهبی میپوشند و آن را بهعنوان یکی از مهمترین صنایع دستی این کشور معرفی میکنند. باتیک در دکوراسیون داخلی خانه و به عنوان رومیزی و تابلو نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
